กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง เริ่ม 1 ตุลาคม 2569 นายจ้างต้องรู้!

กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง เป็นอีกหนึ่งเรื่องสำคัญที่นายจ้างและฝ่ายบัญชี/HR ต้องเตรียมตัว เพราะการจัดเก็บเงินสะสมและเงินสมทบจะเริ่มขึ้นในวันที่ 1 ตุลาคม 2569

หลายบริษัทอาจยังสงสัยว่า บริษัทของเราต้องเข้ากองทุนไหม? ต้องหักเงินลูกจ้างเท่าไหร่? นายจ้างต้องจ่ายเพิ่มเท่าไหร่? และถ้ามีกองทุนสำรองเลี้ยงชีพอยู่แล้ว ต้องจ่ายอีกหรือไม่? บทความนี้สรุปประเด็นสำคัญให้เข้าใจง่าย

กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง คืออะไร?

กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้างจัดตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 หมวด 13 มีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นทุนช่วยเหลือลูกจ้างในกรณีที่ออกจากงาน เสียชีวิต หรือกรณีอื่นตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด

หลักการสำคัญคือ ลูกจ้างและนายจ้างร่วมกันส่งเงินเข้ากองทุน โดยเงินของสมาชิกจะมีการบันทึกเงินสะสม เงินสมทบ และดอกผลของเงินดังกล่าวไว้ในบัญชีของสมาชิก

เริ่มใช้เมื่อไหร่?

เดิมกำหนดให้เริ่มจัดเก็บเงินสะสมและเงินสมทบตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม 2568 แต่มีการออกพระราชกฤษฎีกากำหนดระยะเวลาเริ่มดำเนินการจัดเก็บเงินสะสมและเงินสมทบกองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง พ.ศ. 2568 เพื่อเลื่อนวันเริ่มจัดเก็บออกไป ทำให้วันเริ่มจัดเก็บปัจจุบันคือ 1 ตุลาคม 2569

นายจ้างจึงควรเตรียมระบบเงินเดือนและข้อมูลลูกจ้างให้พร้อมก่อนถึงรอบจ่ายค่าจ้างที่อยู่ภายใต้การจัดเก็บ

บริษัทแบบไหนต้องเข้ากองทุน?

โดยหลัก กฎหมายกำหนดให้ลูกจ้างของกิจการที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป เป็นสมาชิกกองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง

อย่างไรก็ตาม มีข้อยกเว้นสำหรับกิจการที่นายจ้างจัดให้มีกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ หรือมีการจัดสวัสดิการเพื่อสงเคราะห์ลูกจ้างในกรณีออกจากงานหรือเสียชีวิตตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด ดังนั้นบริษัทที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไปจึงไม่ควรสรุปทันทีว่าต้องจ่าย แต่ควรตรวจสอบก่อนว่าเข้าข่ายข้อยกเว้นหรือไม่

ต้องส่งเงินเข้ากองทุนเท่าไหร่?

ในช่วงแรก กำหนดให้นายจ้างและลูกจ้างนำส่งเงินฝ่ายละ 0.25% ของค่าจ้าง

• 1 ต.ค. 2569 – 30 ก.ย. 2574: ลูกจ้าง 0.25% + นายจ้าง 0.25% รวมเข้ากองทุน 0.50% ของค่าจ้าง
• ตั้งแต่ 1 ต.ค. 2574 เป็นต้นไป: ลูกจ้าง 0.50% + นายจ้าง 0.50% รวมเข้ากองทุน 1.00% ของค่าจ้าง

ตัวอย่างการคำนวณ

สมมติพนักงานได้รับค่าจ้างเดือนละ 20,000 บาท ในช่วง 1 ต.ค. 2569 – 30 ก.ย. 2574 เงินสะสมของลูกจ้างจะเท่ากับ 20,000 × 0.25% = 50 บาท และเงินสมทบของนายจ้าง 20,000 × 0.25% = 50 บาท

รวมเป็นเงินนำส่งเข้ากองทุน 100 บาทต่อเดือน ต่อพนักงาน 1 คน โดยส่วนของลูกจ้าง 50 บาท นายจ้างจะเป็นผู้หักจากค่าจ้างและนำส่งตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด

นายจ้างต้องเตรียมอะไรบ้าง?

สำหรับบริษัทที่เข้าข่าย แนะนำให้เตรียม 5 เรื่องนี้ไว้ล่วงหน้า

• ตรวจจำนวนลูกจ้าง: เช็กว่ามีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไปหรือไม่ และเข้าข่ายข้อยกเว้นหรือเปล่า
• ตรวจข้อมูลลูกจ้าง: ชื่อ–นามสกุล เลขประจำตัวประชาชน ค่าจ้าง วันที่เริ่มงาน และสถานะการทำงาน ให้พร้อมสำหรับการขึ้นทะเบียนผ่านระบบ EwFund ของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
• ปรับระบบ Payroll: ให้คำนวณเงินสะสมของลูกจ้างและเงินสมทบของนายจ้างได้ถูกต้อง และแยกยอดกันชัดเจนในแต่ละงวด
• เตรียมระบบบัญชี: ตั้งบัญชีสำหรับบันทึกเงินสะสม (ส่วนของลูกจ้าง) และเงินสมทบ (ส่วนของนายจ้าง) เพื่อให้กระทบยอดกับเอกสารการนำส่งได้ง่าย
• เตรียมกระแสเงินสด: แม้อัตราเริ่มต้นจะอยู่ที่ 0.25% แต่บริษัทที่มีพนักงานจำนวนมากควรวางแผนค่าใช้จ่ายล่วงหน้า เพราะเงินสมทบเป็นต้นทุนที่นายจ้างต้องรับผิดชอบ

ถ้าพนักงานลาออกเอง มีสิทธิได้รับเงินไหม?

ประเด็นนี้หลายคนเข้าใจผิด กองทุนไม่ได้มีไว้เฉพาะกรณีที่นายจ้างเลิกจ้างเท่านั้น เพราะกฎหมายกำหนดวัตถุประสงค์ของกองทุนไว้เกี่ยวกับกรณีลูกจ้างออกจากงานหรือเสียชีวิต และมีหลักเกณฑ์การจ่ายเงินให้สมาชิกตามเงื่อนไขที่กำหนด

หากลูกจ้างลาออกเอง จึงควรตรวจสอบเงื่อนไขการขอรับเงินตามหลักเกณฑ์ของกองทุนในขณะนั้น ไม่ควรสรุปว่าลาออกเองแล้วจะไม่ได้รับเงิน

เช็กลิสต์ที่ควรเริ่มทำตั้งแต่ตอนนี้

• เช็กจำนวนพนักงาน
• ตรวจสอบว่ามีกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ หรือเข้าข้อยกเว้นหรือไม่
• ตรวจสอบข้อมูลลูกจ้างให้เป็นปัจจุบัน
• เตรียมระบบ Payroll และระบบ EwFund
• เตรียมบัญชีสำหรับเงินสะสมและเงินสมทบ
• วางแผนต้นทุนเงินสมทบของนายจ้าง

กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานมีคู่มือ คำถามที่พบบ่อย และสื่อสำหรับนายจ้างเกี่ยวกับการขึ้นทะเบียน การนำส่งเงิน และอัตราเงินสะสม/เงินสมทบโดยเฉพาะ

สรุปแบบสั้น ๆ

กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้างเริ่มจัดเก็บจริง 1 ตุลาคม 2569 ช่วง 5 ปีแรก ลูกจ้างจ่าย 0.25% และนายจ้างจ่าย 0.25% หลังจากนั้นเพิ่มเป็นฝ่ายละ 0.50% โดยหลักใช้กับกิจการที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป และต้องตรวจสอบข้อยกเว้นตามกฎหมายประกอบ

นายจ้างที่ยังไม่ได้เตรียมระบบ ควรเริ่มตรวจสอบตั้งแต่ตอนนี้ เพื่อไม่ให้การหักเงินเดือนและการนำส่งเงินมีปัญหาเมื่อเริ่มบังคับใช้จริง ทีม Easy Tax & Account ดูแลงานเงินเดือนและประกันสังคมให้ลูกค้าอยู่แล้ว หากไม่แน่ใจว่าบริษัทเข้าข่ายหรือไม่ ปรึกษาเราได้

หมายเหตุ: บทความนี้จัดทำเพื่อให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษากฎหมายเฉพาะกรณี หากข้อเท็จจริงของบริษัทแตกต่างกัน ควรตรวจสอบหลักเกณฑ์และประกาศที่เกี่ยวข้องกับกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานอีกครั้ง